بررسی ابعاد، مؤلفه‌ها و شاخص‌های همدلی و همزبانی در ناجا براساس آراء و اندیشه‌های فرماندهی معظم کل قوا(مدظله‌العالی)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد دانشگاه علوم انتظامی امین

2 عضو هیئت علمی دانشگاه علوم انتظامی امین

3 استادیار دانشگاه علوم انتظامی امین

چکیده

زمینه و هدف: نیروی انتظامی ج.ا.ا یکی از نهادهای مهم تأثیرگذار در تأمین و برقراری نظم و امنیت در کشور است، برای هم‌افزایی و هم‌پوشانی فعالیت‌های مختلف انتظامی تقویت و گسترش همدلی و همزبانی در ابعاد مختلف در این سازمان مقدس یک ضرورت انکارناپذیر است؛ همین موضوع زمینة انجام این تحقیق بوده و هدف محقق آن است تا با روش‌های علمی و با احصای مؤلفه‌های همدلی و همزبانی نتایج را استخراج و در اختیار مدیران و تصمیم‌گیران قرار داده و با رعایت آنها در تمامی سطوح و ارکان نیروی انتظامی به این موضوع، جامة عمل پوشانده شود.
روش‌شناسی: این تحقیق از نظر هدف کاربردی و از نظر روش کیفی (توصیفی- تحلیلی) است و به دنبال تبیین ابعاد، مؤلفه‌ها و شاخص‌های همدلی و همزبانی در ناجا (بر اساس رهنمودها و فرمایش‌های فرماندهی معظم کل قوا(مدظله‌العالی) است. جامعه آماری شامل 80 نفر از فرماندهان، مدیران، معاونان و جانشینان معاونت‌های ناجا هستند و حجم نمونه به صورت تمام شمار است که پس از توزیع پرسش‌نامه‌ها تعداد 75 پرسش‌نامه جمع‌آوری گردید. اطلاعات لازم از روش اّسنادی و تحلیل محتوای فرمایش‌های فرماندهی معظم کل قوا(مدظله‌العالی) گردآوری و داده‌ها نیز از طریق توزیع پرسش‌نامه محقق ساخته بین جامعه آماری در چهار بخش جمع‌آوری شده است.
یافته‌ها و نتیجه‌گیری: پس از انجام آزمون‌های آماری از جمله آزمون رتبه‌ای فریدمن، نتایج تحقیق نشان داد که فرمان‌ها و تدابیر فرماندهی معظم کل قوا(مدظله‌العالی) در بعد نیروی انسانی در اولویت اول، بعد سلسه مراتب در اولویت دوم، بعدهای قوانین، آیین‌نامه‌ها و بخش‌نامه‌ها و بعد فنّاوری به ترتیب در اولویت سوم و چهارم در تحقق همدلی و همزبانی در ناجا مؤثر است. پیشنهادهای حاصل از تحقیق، در خصوص ابعاد چهارگانه مبتنی بر نتایج نیز ارائه گردیده است.

کلیدواژه‌ها


مقدمه

سیاست‌های داخلی و خارجی، اقتضای آن دارد که در ناجا یکپارچگی و یگانگی در گفتارها و رفتارها ملموس‌تر از هر زمانی جریان داشته باشد و این مهم بدون نهادینه‌سازی و تقویت بنیه‌های همدلی و همزبانی، امکان‌پذیر نخواهد بود، چه آنکه ریشة تمامی فتنه‌ها و ناکامی‌ها، تشتّت و تفرقه‌ها نیز در گسست و شکاف و چندگانگی است. به‌ویژه اگر با هواهای نفسانی و بدعت‌های ناشی از کبر و عجب و خودپسندی و سیاست‌زدگی همراه گردد.

همدلی و همزبانی اگرچه به عنوان شعار سال 1394 مشخص گردید ولی باید توجه داشت که وقتی از ناحیة بزرگ دیدبان تیزبین انقلاب و فرماندهی معظم کل قوا(مدظله‌العالی) مطرح می‌گردد، دیگر شعار نیست بلکه نقشة راه و راهبرد و خط و مشی است که باید به منزلة قوة محرکه و جوهرة اصلی حرکت رو به جلوی نیروی انتظامی ج.ا.ا همواره مطرح و مورد توجه باشد.

این عرصه، اگر با اقدام عملی همگان همراه نگردد، آسیب‌هایی نیز به‌ همراه خواهد داشت. سلسله اقدام‌های متناسب در قالب همدلی و همزبانی، در جنبة روانی و عملی، سبب تلطیف فضای داخلی ناجا و کاهش تأثیر حربه‌های دشمن را در فعالیت‌های، جاسوسی، خرابکاری، براندازی، ایجاد نارضایتی، نفوذ و... فراهم می‌‌کند و چالش‌ها و موانع موجود را در مسیر تحقق این امر خطیر برطرف می‌سازد.

در شرایط فعلی که کشور وارد مرحلة جدیدی در عرصه‌های مختلف ملی و فراملی شده، تأمین هدف‌ها، مصالح و منافع ملی مستلزم تقویت و ارتقای وحدت ملی است، زیرا وحدت و انسجام ملی و پرهیز از چالش‌ها و اختلاف‌های داخلی، قدرت نظام را در مدیریت شایستة شرایط حساس منطقه کمک نموده و موجب تأثیر‌گذاری نظام اسلامی در روابط و تحولات جهانی خواهد شد؛ زیرا کارکرد همدلی و همزبانی در شکل‌گیری انسجام و یکپارچگی است. در این میان نیروی انتظامی به‌عنوان یک نهاد انقلابی از این امر مستثناست و این نیاز را دوچندان احساس نموده و وجود وحدت و همدلی و همزبانی در این نهاد می‌تواند در ارتقای امنیت عمومی و همچنین اقتدار سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی کشور تأثیرگذار باشد. با توجه به گستردگی و تنوع مأموریت‌های نیروی انتظامی در سطح کشور، وجود همدلی و همزبانی در سطح داخلی و همچنین با خارج از سازمان، می‌تواند در روند عملی‌شدن فرمایش‌های فرماندهی معظم کل قوا(مدظله‌العالی) بسیار مؤثر باشد. دغدغه‌ای که فرماندهی معظم کل قوا(مدظله‌العالی) داشتند و چه بسا یکی از دلایل نام‌گذاری سال 1394 به عنوان همدلی و همزبانی، این بود که دشمنان نظام قصد تقسیم‌بندی کشور به خودی و غیرخودی را داشتند که با این نام‌گذاری، معظم‌له خط بطلانی بر این تقسیم‌بندی کشیدند و همة ایرانیان را با هر دین، مذهب، باور و گرایش سیاسی به مشارکت دعوت نمودند. با توجه به اینکه نیروی انتظامی ج.ا.ا یکی از نهادهای مهم تأثیرگذار در تأمین و برقراری نظم و امنیت در کشور است، برای هم‌افزایی و هم‌پوشانی فعالیت‌های مختلف انتظامی نیاز به تقویت و گسترش همدلی و همزبانی در ابعاد مختلف است که با روش‌های عالمانه و علمی، باید نتایج را استخراج و در اختیار مدیران و تصمیم‌گیران قرار داد تا با احصای مؤلفه‌های همدلی و همزبانی و با رعایت آنها در تمامی سطوح و ارکان نیروی انتظامی به این موضوع جامة عمل پوشانده شود.

حال دغدغه این است که با توجه به تبیین‌نشدن شاخص‌های همدلی و همزبانی در ناجا (به‌ویژه بر اساس رهنمودها و فرمایش‌های فرماندهی معظم کل قوا(مدظله‌العالی)) چگونه می‌شود همدلی و همزبانی را در ناجا ایجاد کرد؟ و نیاز است در این خصوص کار علمی بیشتری انجام شود و توجه خاصی به ابعاد، مؤلفه‌ها و شاخص‌های همدلی و همزبانی در نیروی انتظامی ج.ا.ا بر اساس بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی) به عمل آید؛ بنابراین، مسئله این است که ابعاد، مؤلفه‌ها و شاخص‌های همدلی و همزبانی در نیروی انتظامی ج.ا.ا بر اساس بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی) کدام‌اند؟ و اولویت‌بندی آنها چگونه است؟

با نگرش به سخنان پر معنای فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی) در خصوص همدلی و همزبانی می‌توان دریافت این سخنان در امتداد تدوین مبانی راهبردی بلند‌مدت ادارة جامعه اسلامی است و این نام‌گذاری، برای یک دورة مقطعی نبوده است.

به همین خاطر وقتی مجموعه شعارهای سال‌های گذشته را کنار هم و در ارتباط معنایی و مفهومی با هم ببینیم، خط‌مشی کلی نظام برای مدیران آینده به‌خصوص مدیران ناجا اهمیت و ضرورت این امر را بیش از گذشته آشکارتر می‌سازد. اگر دنبال هم‌افزایی و کارکردهایی نظیر: «اقتدار و عزت ملی، منطقه‌ای و بین‌المللی پلیس» «جهش‌های علمی به‌معنای واقعی کلمه» «ایجاد و افزایش رضایت‌مندی در مردم» «افزایش اعتماد مردم به پلیس» «عدالت قضایی و اقتصادی در ناجا» «جلب مشارکت مردمی در تأمین امنیت» و از همه مهم‌تر «تقویت ایمان و معنویت کارکنان و خانواده‌های ایشان در ناجا» هستیم باید نسبت به باورها و به تبع آن نوع نگرش‌ها و رفتار و مواضع خودمان، اهل سنجش و محاسبه باشیم و در صورت لزوم، غیرتمندانه تجدید نظر نماییم.

چرا که با اصرار بر روی مواضع و اندیشه‌های غلط امکان همدلی و همزبانی به‌وجود نخواهد آمد. آنچه که ضرورت این بحث را دو‌چندان می‌نماید این است که هدف‌های بلند و چشم‌انداز ناجا ایجاب می‌کند که الزام‌های همدلی و همزبانی در ناجا شناسایی و عوامل تقویت‌کنندة آن روز‌به‌روز بیشتر شود؛ بنابراین، در فرایند رشد و تعالی همواره از راهبرد اصلاح و اصول علمی و عملی همدلی و همزبانی که مبتنی بر آراء و اندیشه‌های دین مبین اسلام و گفتمان بزرگان است، باید بهره‌‌مند شد تا بنیه‌های همدلی و همزبانی در ناجا نهادینه‌سازی و تقویت گردد و از طرفی نبود همدلی و همزبانی در ناجا باعث انحراف در مأموریت‌های ناجا، ایجاد نارضایتی در بین کارکنان و مردم، پایین‌آمدن سطح کیفی مأموریت‌ها می‌شود. در این مقاله محقق به دنبال پاسخگویی به این سؤال است که ابعاد، مؤلفه‌ها و شاخص‌های همدلی و همزبانی در ناجا براساس آراء و اندیشه‌های ف.م کل قوا(مدظله‌العالی) کدام‌اند؟ و اولویت‌بندی آنها چگونه است.

هدف اصلی: بررسی ابعاد و مؤلفه‌ها و شاخص‌های همدلی و همزبانی در ناجا براساس آراء و اندیشه‌های فرمانده معظم کل قوا(مدظله‌العالی) و اولویت‌بندی آنها.

سؤال‌های تحقیق

سؤال اصلی: ابعاد، مؤلفه‌ها و شاخص‌های همدلی و همزبانی در ناجا براساس آراء و اندیشه‌های ف.م کل قوا(مدظله‌العالی) کدام‌اند؟ و اولویت‌بندی آنها چگونه است؟

سؤال‎های فرعی

1. ابعاد و مؤلفه‌ها و شاخص‌های همدلی و همزبانی در حوزة نیروی انسانی ناجا براساس آراء و اندیشه‌های فرمانده معظم کل قوا(مدظله‌العالی) کدام‌اند؟ و اولویت‌بندی آنها چگونه است؟

2. ابعاد و مؤلفه‌ها و شاخص‌های همدلی و همزبانی در حوزه فنّاوری ناجا براساس آراء و اندیشه‌های فرمانده معظم کل قوا(مدظله‌العالی) کدام‌اند؟ و اولویت‌بندی آنها چگونه است؟

3. ابعاد و مؤلفه‌ها و شاخص‌های همدلی و همزبانی در حوزة سلسه مراتب ناجا براساس آراء و اندیشه‌های فرمانده معظم کل قوا(مدظله‌العالی) کدام‌اند؟ و اولویت‌بندی آنها چگونه است؟

4. ابعاد و مؤلفه‌ها و شاخص‌های همدلی و همزبانی در حوزة قوانین آیین‌نامه‌ها و بخش‌نامه‌های ناجا براساس آراء و اندیشه‌های فرمانده معظم کل قوا(مدظله‌العالی) کدام‌اند؟ و اولویت‌بندی آنها چگونه است؟

مبانی نظری: همدلی در لغت به معنای متفق، متحد، دوست جانی و صمیمی و دارای یک رأی و اندیشه‌بودن معنا شده است (دهخدا، 1373).

همدلی: آنکه از نظر روحی و عاطفی با کسی توافق و هم‌فکری داشته باشد، یک‌دل، دوست (انوری، 1385: 1343).

همزبانی: همزبانی می‌تواند به معنای بیان همدلی و به زبان‌آوردن آن و داشتن تفاهم است؛ به عبارتی زمانی که همدلی باشد، بیان آن و استفاده از زبان مشترک نیز ضرورت پیدا می‌کند و صرف همدلی بدون همزبانی، کارساز نخواهد بود و کفایت نخواهد کرد (احدی و تنهایی، 1395: 46).

همزبان در لغت به معنای هر یک از دو یا چند نفر که به زبان مشترک سخن می‌گویند. هر یک از دو یا چند نفر که از نظر روحی، عاطفی و فکری با یکدیگر پیوند بسیار نزدیکی با هم دارند (انوری، 1385: 1344).

همدلی و همزبانی «همدلی» در لغت به معنای اتفاق، وفاق، سازگاری، همراهی، هم‌فکری، یک‌رنگی، یگانگی و اتحاد است (عمید، 1376)؛ همدلی، هم‌نیت‌بودن و دارای انگیزش مشترک‌بودن را نیز روایت می‌کند. همدلی، مقوله‌ای دو سویه و مبتنی بر ارتباط است که اتفاق نظر و هم‌فکری دو طرف پیرامون یک موضوع و مقولة خاص را نشان می‌دهد. همدلی پدیده‌ای ذهنی، فکری و درونی است که از اعماق وجود انسان بر می‌خیزد و مهم‌ترین کارکرد آن، پدیدآوردن اعتماد متقابل نسبت به همدیگر و تولید سرمایة اجتماعی است «همزبانی» به معنای اتحاد و وحدت در بیان مطالبات، خواسته‌ها و روش‌های اجرایی برای رسیدن به هدف معین است (ترابی، 1394: 9).

منظور از همدلی این است که دو طرف یکدیگر را باور داشته و به هم اعتماد داشته باشند تا بتوانند از صمیم قلب همدیگر را دوست داشته و در کارها یکدیگر را با تمام وجود یاری دهند.

مفهوم همدلی و همزبانی در سه حوزه کاربرد دارد:

1. روابط بین‌الطرفینی؛

2. روابط اجتماعی؛

3. روابط ملی.

مهم‌ترین معیارهای تحقق همدلی و همزبانی از منظر فرماندة معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)

همدلی و همزبانی ریشه در نوع نگرش‌‌ها و بینش‌ها دارد و به عبارتی محصول باورها و اعتقادهای یک ملت و جامعه است.

1- یاد خدا: «همدلی با یاد خدا میسّرتر خواهد شد. یاد خدا در دل انسان چراغی روشن می‌کند؛ دل را نورانی می‌کند؛ غبارهای کینه و نفرت و خودخواهی را از دل‌ها می‌زداید؛ لنگری برای دل‌های متلاطم و مضطرب به‌وجود می‌آورد؛ آرامش می‌بخشد و اطمینان و اعتماد ایجاد می‌کند. یاد خدا برای دل‌های پاک، همیشه در دسترس است؛ مگر دلی که خود را مبتلای به آلودگی‎ها کرده باشد...» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا(مدظله‌العالی)، 19/04/1379).

2-  همکاری: «اینکه می‌گوییم همدلی و همزبانی مردم با دولت، معنایش این است؛ یعنی همه با هم همکاری کنند تا این سنگ بزرگ را بردارند، این صخرة بزرگ را از سر راه حرکت کشور بردارند» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا(مدظله‌العالی)، ۰۹/۰۲/1394).

کلید حل مشکلات واقعی کشور از نظر فرماندهی معظم کل قوا(مدظله‌العالی):

«در داخل کشور خیلی امکانات وجود دارد که اگر چنانچه نگاه ما، چه در زمینه‌های اقتصادی، چه در زمینه‌های فرهنگی، چه در زمینه‌های گوناگون دیگر به آنها باشد و اگر بتوانیم از این نیروهای داخلی استفاده کنیم، کلید حل مشکلات اینجاست؛ یعنی در درون کشور و امکانات داخلی کشور است که از اینها می‌شود خردمندانه بهره‌برداری کرد. اینها باید شناسایی بشوند و این است که رتبة ما را در دنیا بالا می‌برد. در مناسبت‌های بین‌المللی سهم هر کشوری به قدر قدرت درونی اوست؛ هر مقداری که واقعاً در درون اقتدار داشته باشد، سهمش از مجموعة‌ مناسبات بین‌المللی به همان نسبت بالاتر است.» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا(مدظله‌العالی)، 06/06/1392).

پایه‌های اصلی هندسه نظام اسلامی در کلام رهبری: فرماندهی معظم کل قوا(مدظله‌العالی) در تبیین پیام نوروزی و شعار سال 1394 ابتدا به چهار پایة اصلی هندسه نظام اسلامی و فرصت‌ها و چالش‌های پیش‌روی نظام اشاره کردند و گفتند: «هدف‌گذاری و برنامه‌ریزی مسئولان برای پیشرفت و رونق اقتصادی و کمک آحاد مردم به‌ویژه فعالان اقتصادی و رسانه‌ها به اقتصاد ملی، وظیفه‌ای بزرگ و همگانی است» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا(مدظله‌العالی)، 1/1/1394).

پس از آن در تبیین شعار سال یعنی «دولت و ملت، همدلی و همزبانی» انتخاب این شعار را بر پایة همین چهار شاخص اصلی و در راستای انسجام ملی و اجتماعی میان آحاد مردم در نظام اسلامی خواندند و فرمودند: «اسلام از تمام سلیقه‌های اجتماعی، انسجام، هم‌افزایی و کمک‌کردن به یکدیگر را می‌خواهد؛ بنابراین، هر دولتی در نظام اسلامی باید مورد حمایت و پشتیبانی همة مردم، حتی کسانی که به آن رأی نداده‌اند، قرار بگیرد» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا(مدظله‌العالی)، 1/1/1394).

ویژگى‌هاى فرهنگ اسلامى از منظر فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)

1. فرهنگ روحِ کالبد هر جامعه است: «فرهنگ، اساس کار ماست. در واقع، فرهنگ با همة شعب آن، علم و ادبیّات و غیره، روحِ کالبد هر جامعه است. بدون شک، فرهنگ مثل روح است. بلاشک، فرهنگ است که جامعه را به اصل کار یا بیکاری، به کار تند یا کُند و به جهت‌گیری خاص یا ضدّ آن جهت‌گیری وادار می‌کند.» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 07/11/1381).

2. فرهنگ ستون فقرات حیات یک ملت و هویت یک ملت است: «فرهنگ ستون فقرات حیات یک ملت و هویت یک ملت است. فرهنگ مایة اصل هویت ملت‌هاست. فرهنگ یک ملت است که می‌تواند آن ملت را پیشرفته، عزیز، توانا، عالم، فنّاور، نوآور و دارای آبروی جهانی کند.» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 28/02/1383).

3. فرهنگ بستر اصلی زندگی انسان است: «ما فرهنگ را بستر اصلی زندگی انسان می‌دانیم؛ نه فقط بستر اصلی درس‌خواندن و علم‌آموختن. فرهنگ هر کشور، بستر اصلی حرکت عمومی آن کشور است. حرکت سیاسی و علمی‌اش هم در بستر فرهنگی است. اینهاست که یک ملت را یا شجاع و غیور و جسور و مستقل می‌کند، یا سرافکنده و ذلیل و فرودست و خاک‌نشین و فقیر می‌کند.» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 17/10/1383).

4. فرهنگ مثل هواست: «فرهنگ مثل هواست که انسان وقتی این هوا را استنشاق کرد، با هوایی که استنشاق کرده و با آن جانی که گرفته، می‌تواند دو قدم بردارد و جلو برود؛ بقیة کارها همه برخاستة از آن چیزی است که شما استنشاق کرده‌اید... اگر فضا را با دود یا مخدری تخدیر کنند، وقتی شما آن را استنشاق کردید، رفتار شما متناسب با آن چیزی خواهد شد که استنشاق کرده‌اید؛ فرهنگ یک چنین حالتی را دارد. خیلی از مشکلات جامعة ما با فرهنگ‌سازی حل می‌شود» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 04/06/1386).

5. همة راه‌ها در واقع به فرهنگ ختم می‌شود: «از هر طرف که حرکت می‌کنیم، می‌بینیم که به فرهنگ می‌رسیم و راه‌ها واقعاً به فرهنگ ختم می‌شود؛ برای فرهنگ باید کار کرد» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 19/09/1369).

6. همة آن چیزهایی که آینده را به‌وجود می‌آورد و تضمین می‌کند عامل فرهنگی است: «یک چیزی دائماً در ذهن بنده هست که خیلی‌اش مصروف به این مسئله می‌شود و آن این است که برای سازندگی مطلوبی که ذهن ما هست، آن سازندگی نمونه که می‌خواهیم کشور ما هم از لحاظ اخلاقی یک کشور برجسته و نمونه باشد، در این کشور ظلم نشود، خلاف انسانیت نشود، انسان‌ها به انسانیت نزدیک‌تر باشند، انسان‌ها کرامت داشته باشند، هم قدرتمندان نسبت به عامة مردم تکریم کنند و هم انسان‌ها نسبت به خودشان تکریم کنند و خودشان را آلوده نکنند» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 29/09/1373)

7. قوام یک کشور به فرهنگ است. ملیت یک ملت به فرهنگ آن ملت است: «اگر بخواهیم در مورد ترکیب جدید و افزایش آن در یک کلمه عرض بکنم، وجه آن این است که من در ارزش‌گذاری ذهن خودم، به مسائل فرهنگی بهای زیادی می‌دهم؛ یعنی این‌طور اعتقاد دارم که قوام یک کشور به فرهنگ است.» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 20/09/1375).

8. فرهنگ یک ملت، منشأ عمدة تحولات آن ملت است: «از این فرهنگ، همة کارکردها و جهت‌گیری‌ها و تحولات ملت سرچشمه می‌گیرد؛ بنابراین، فرهنگ یک ملت، منشأ عمدة تحولات آن ملت است. بله بلاشک عوامل گوناگونی روی فرهنگ ملت اثر می‌گذارد -یعنی این تأثیر، دو جانبه است- اما عاملی که یک ملت را به رکود و خمودی، یا تحرک و ایستادگی، یا صبر و حوصله، یا پرخاشگری و بی‌حوصلگی، یا اظهار ذلت در مقابل دیگران، یا احساس غرور و عزت... به تحرک و فعالیت تولیدی یا بیکارگی و خمودی تحریک می‌کند، فرهنگ ملی است.» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 08/10/1386).

الزام‌ها و شرایط نهادینه‌سازی فرهنگ مطلوب از منظر فرماندة معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)

الف) در سازمان‌ها باید برنامه‌ریزی بشود و برنامه، چارچوب کار باشد: «من فقط می‌خواهم بگویم که طراحی و اتقان و سرعت‌دادن به برنامه و پیروی از آن، باید ارزش بشود. اگر روزی کسی خود را مأمور می‌دانست که به اجتهاد خودش عمل کند، این دیگر بایستی تمام بشود و از بین برود. اجتهاد و تشخیص و فهم شخصی، باید در چارچوب برنامه باشد. این کار باید یک ارزش تلقی بشود و تخلف از برنامه، ضد ارزش محسوب گردد.» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 09/11/1368).

ب) قرارداد فرهنگ در اولویت‌های اول بودجه: «در کار فرهنگی نباید در مسئلة پول و بودجه، یک مشکل عمده به حساب آید. به این معنا که مشکلات و نقایص فرهنگی در سازمان را در ردیف نیازهای بودجه‌ا‌یی و در آخرهای لیست قرار ندهیم؛ بلکه در اولویت امور قرار بدهیم» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 21/09/1368).

ج) فایدة مصرف بودجه در فرهنگ بلند‌مدت است نه کوتاه‌مدت در سازمان: «اگر ما امروز بودجة ارزی و یا ریالی را به‌کار فرهنگی متوجه می‌کنیم، باید توجه نماییم که اگرچه ممکن است در کوتاه‌مدت، این بودجه به درد کارهای اقتصادی و گردش امور اقتصادی کشور ما نخورد، اما اندکی بعد از کوتاه‌مدت - نه این‌که در بلند‌مدت زیاد- عایدیش فوراً به خود ما بر می‌گردد؛ مثل همین مسئلة انتشارات و کاغذ که ما باید نتوانیم کتاب و نشریة علمی و امثال اینها را در اختیار داشته باشیم. باید کاغذ را در اختیار دستگاه‌های فرهنگی گذاشت تا بتوانند این کار مهم را انجام بدهند. این، یک مسئله است که در نگرش به عرصة فرهنگی کشور، ما باید به تربیت نیروی انسانی توجه کنیم» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 21/09/1368).

د) رفع مظلومیت از بخش فرهنگ (صرف وقت و بودجة کافی): «از بخش فرهنگ رفع مظلومیت کنید. بخش فرهنگ انصافاً بخش مظلومی است. واقعاً مسئلة فرهنگ را دست‌کم نگیرید؛ بنابراین، صرف وقت کنید و در بودجه هم برایش پول و فصول قابل‌توجهی بگذارید» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 04/06/1368).

ابعاد، مؤلفه‌ها و شاخص‌های همدلی و همزبانی از منظر فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی): با توجه به بیانات و فرمایش‌های فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، ابعاد همدلی و همزبانی را می‌توان در حوزه‎های نیروی انسانی، سلسله مراتب سازمانی، بخش‌نامه‌ها و آیین‌نامه‌ها و فنّاوری تقسیم‌بندی نمود که هر کدام از این ابعاد دارای مؤلفه‌های گوناگون هستند.

الف) نیروی انسانی

ایثارگری

1. ایثار و از خودگذشتگی در انجام امور و تقدم منافع سازمانی بر منافع شخصی: «مجموعة ملت عزیز ما توجه کنند که روحیة ایثارگرى‏ نجات‌بخش یک کشور است، نجات‎بخش یک ملت است. روحیة‏ گذشت، روحیة فداکارى، وقت انجام وظیفه را شناختن، کار را به‌وقت و به‎موقع انجام‌دادن، نجات‎بخش است» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 21/ 07/ 1390).

2. شجاعت در دفاع از انقلاب، نظام و آرمان‌های جمهوری اسلامی ایران: «ارتش جمهوری اسلامی ایران، سپاه پاسداران، بسیج و نیروی انتظامی در کشور ما سربازان آرمان‌های بلند انسانی‌اند. نیروهای مسلح ما خود را آماده و مجهز می‌کنند تا دفاع کنند، نه تنها از سرزمین -که خود افتخار بزرگی است- بلکه از آرمان‌های انسانی و اسلامی، دفاع از شرف، کرامت و انسانیت» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 30/09/1384).

3. همت، خستگی‌ناپذیری و پشتکار در انجام امور: «تلاش خود را صادقانه و منضبط و علمی بسازید؛ به هیچ حدی از پیشرفت قانع نشوید؛ خود را بسازید و آماده کنید. هر دقیقة عمر جوان مؤمنی که در راه آمادگی برای دفاع از ارزش‌ها می‌گذرد، سال‌ها ارزش دارد» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 15/07/1383).

عزت نفس

1. داشتن صبر و حوصله در انجام کار و مأموریت‌های محول شده: «هرچه سختی خدمت بیشتر باشد، آسایش معنوی و روحی انسان پس از انجام دادن آن خدمت بیشتر خواهد بود» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 07/03/1381).

2. حضور مؤثر و تعیین‌کننده‌ در همة عرصه‌ها: «پس عرصة بسیج یک عرصة عمومی است؛ نه مختص به یک قشر است، نه مختص یک بخشی از بخش‌های جغرافیایی کشور است، نه مختص یک زمان دیگری است؛ نه مختص یک عرصه‌ای درون عرصة دیگری است. در همة مکان‌ها، در همة زمان‌ها، در همة عرصه‌ها و در همة قشرها، این وجود دارد. این معنای بسیج است» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 07/03/1381).

3. تواضع و خضوع و کار را برای خدا انجام‌دادن: «برای یک مجموعة خدمتگزار، بزرگ‌ترین پاداش این است که احساس کند توانسته است وظایف خود را در حد مناسب پیش ببرد؛ این یک پاداش وجدانی است که انسان دریافت می‌کند؛ ولو هیچ‌کس دیگر هم نفهمد و قدردانی نکند.» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 14/07/1381).

تقوای فردی

1. داشتن قناعت، مناعت طبع: «مناعت طبع یکی از نکته‌هایی است که می‌تواند موجب ارتقای بیش از پیش منزلت نیروی انتظامی شود» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 15/07/1383).

2. خودمراقبتی و ورود نکردن به هرگونه فساد و آلودگی‌هـای اخلاقی- اجتماعی: «جوانان ما در نیروی مسلح قبل از آنکه چشمشان به سلاح ظاهری مسلح باشد، دلشان به ایمان مسلح است» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 26/09/1383).

3. اعتقاد قلبی به خدای متعال و پایبندی به ارزش‌های دینی و اسلامی در همة امور: «با کسی که دارد فساد را در جامعه به‌صورت سازمان‌یافته ترویج می‌کند باید برخورد قاطع بشود، آنها مفسد فی‌الارض‌اند و مجازات آنان مجازات مفسدین فی‌الارض خواهد بود» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)،10/05/1365).

4. رعایت احکام اولیه و ثانویه در همة امور: «موازین (شرعی و قانونی) را در تمام اقدام‌های اطلاعاتی رعایت کنید» (فرمان شمارة 92812/34/3/ ف ک، مورخ 4/4/1390)

خود‌سازی و خودپایی

1. خودشناسی، خودباوری و خوداتکایی: «این جلسات ما، یکی از برکاتش برای خود من همین بود؛ دانشجو بود، استاد بود، فرزانگان و نخبگان بودند، مسئولین و کارگزاران بودند، حرف‌هایی که می‌زدند، نشان‌دهندة روحیة خودباوری، اتکابه نفس، اعتماد به اینکه می‌توانند آنچه را که تا حالا انجام دادند، چندین برابر او را انجام بدهند، بود. این خیلی چیز مهمی است» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 09/08/1375).

2. پرهیز از غرور، خودپسندی و حس خودبرتربینی: «بنده به شما عزیزان یک توصیة جدی و بسیار مهم دارم و آن عبارت است پرهیز و جلوگیری از هرگونه غرور، خودپسندی و حس خودبرتربینی در کار و زندگی چراکه آفت اصلی و تأثیر‌گذار برای خودسازی دقیقاً همین هست و بایستی به آن توجه جدی شود» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 22/04/1371).

3. داشتن وجدان کاری و روحیة تلاش و کوشش: «به هیچ حدی از پیشرفت قانع نشوید؛ خود را بسازید و آماده کنید. هر دقیقة عمر جوان مؤمنی که در راه آمادگی برای دفاع از ارزش‌ها می‌گذرد، سال‌ها ارزش دارد» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)،15/07/1383).

الگو‌پذیری و الگوسازی

1. رفتار مناسب با سایر همکاران بر اساس اخلاق اسلامی: «بعضی سراغ سیاستمداران و شخصیّت‌های تاریخی و امثال آن می‌روند و آنان را الگو قرار می‌دهند. زیرک‌ترین انسان‌ها کسانی هستند که اولیاءاللَّه را الگو قرار می‌دهند؛ چون بزرگ‌ترین خصوصیت اولیاءاللَّه این است که تا آن حد شجاع و قوی و مقتدرند که می‌توانند امیر نفس خود باشند و ذلیل نفس خود نشوند» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)،24/09/1375)

2. روحیة امر به معروف و نهی از منکر در شکل‌دهی رفتار سازمانی: «بعضی از چهره‌های پلیس گاهی در مسائل گوناگونی ظاهر می‌شوند، ادبشان، منطقشان، نشانه‌های تدین آنها و ضمناً از موضع قوی حرف‌زدنشان، اینها تأثیرات بسیار مثبتی بر مردم دارد، اینها را حتماً ان‌شاءالله دنبال کنید، روزبه‌روز هم دستگاه خودتان را پاکیزه‌تر کنید. چون شما با بدنة مردم ارتباط دارید» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)،15/12/1384).

بصیرت و دشمن‌شناسی

1. داشتن بصیرت سیاسی و قدرت تحلیل: «دشمن از راه اشاعه فرهنگ غلط - فساد و فحشا- سعی می‌کند جوان‌های ما را از ما بگیرد، کاری که دشمن از لحاظ فرهنگی می‌کند یک تهاجم فرهنگی بلکه باید گفت یک شبیخون فرهنگی، یک غارت فرهنگی و یک قتل عام فرهنگی است. امروز دشمن این کار را با ما می‌کند» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)،22/04/1371).

2. شناخت دشمن: «امروز ما در دنیاى اسلام، مکلَّفیم که همین هشیارى و توجّه و دشمن‏شناسى‏ و تکلیف‏شناسى را به اعلا درجة ممکن، براى امّت اسلام، جهان اسلام و ملت خودمان تدارک ببینیم. امروز با توجّه به تشکیل حکومت اسلامى و برافراشته‌شدن پرچم اسلام چیزى که در طول تاریخ اسلام، بعد از صدرِ اوّل تا امروز سابقه ندارد چنین امکانى در اختیار مسلمانان است.‏» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 07/ 05/ 1371).

انعطاف‌پذیری

1. داشتن روحیة انتقادپذیری و اصلاحی: «توصیه می‌کنم که از اختلاف‌ نظرها، اختلاف سلیقه‌ها جدّاً پرهیز کنید. اختلاف سلیقه‌ها را کنار بگذارید، دنبال وجوه مشترک بگردید و اگر انتقاد درستی هست، آن را بپذیرید.» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 16/03/1358).

2. روحیة انعطاف در شرایط جدید و گوناگون: «سعی کنید همواره خصوصاً در شرایط جدید امروزه و دگرگونی‌های پیش رو با داشتن روحیة انعطاف قدرت خود را در همة صحنه‌ها و میدان‌ها بالا ببرید» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 16/03/1358).

تکریم ارباب‌رجوع

1. حس اعتمادسازی به مراجعه‌کنندگان: «بعضی از چهره‌های پلیس گاهی در مسائل گوناگونی ظاهر می‌شوند، ادبشان، منطقشان، نشانه‌های تدین آنها و ضمناً از موضع قوی حرف‌زدنشان، اینها تأثیرات بسیار مثبتی بر مردم دارد، اینها را حتماً ان‌شاءالله دنبال کنید، روزبه‌روز هم دستگاه خودتان را پاکیزه‌تر کنید. چون شما با بدنة مردم ارتباط دارید» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 15/12/1384).

2. احترام به دیگران و تضییع‌نکردن حقوقشان: «مراقبت و بازرسی پنهانی از کار دیگران که باعث عدم تضییع حقوق دیگران احترام به حقوق دیگران نیز می‌شود البته با رعایت حقوق مجری و ارباب‌رجوع، باعث امانت‌داری و مهربانی آنان (کارگزاران) با مردم خواهدشد» (نهج‌البلاغه، نامة 53).

امانت‌داری

1. ورود‌نکردن به حریم خصوصی دیگران: «افرادی که نمی‌توانند امین مردم باشند و صداقت را رعایت کنند آنها را شناسایی کنید و برخورد قانونی کنید، به‌هیچ‌وجه نبایستی به بهانه‌های واهی و از روی شک و سوء‌ظن به حریم خصوصی دیگران وارد شوید حالا می‌خواهد از هر نوع باشد مثل ماشین، شنود تلفن، منزل، مغازه و... . ملاک هم برای درست و بد عمل‌کردن، مرز قانون است» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 07/12/1381).

2. راز داری و بازگویی‌نکردن اسرار سازمانی: «اگر کسی از داخل نیرو با این سازمان‌ها و باندها همکاری کند، این دیگر تخلف نیست، خیانت است و باید برخورد قاطع و منطبق با عدل بشود» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 12/07/1382).

ابتکار عمل و بهبود مستمر عملکرد: «پیشگیری کنید، دقت کنید و مراقبت نمایید. ساحفاها وظیفة پیشگیری و مراقبت پیش از وقوع خطاهای اطلاعاتی را نیز در وظایف خود به دقت لحاظ کنند» (فرمان شمارة 92812/34/3/ف.ک مورخ 4/4/1390)

ب) فنّاوری

نوآوری

1. شجاعت در علم و فنّاوری: «آنچه که اساتید ما برای پیشرفت علم، وجهة همت خودشان باید قرار بدهند، اولاً «شجاعت علمی» در همة بخش‌هاست؛ هم در بخش‌های علوم انسانی، هم در بخش‌های علوم تجربی، هم در بخش‌های نزدیک به عمل و فنّاوری و هم در بخش‌های علوم پایه. نظریه را دنبال کنند، تولید کنند، خلق کنند، ابداع کنند، نقد کنند؛ چشم‌بسته و تقلیدی نباید کار را دنبال کرد» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 13/07/1385).

2. خط مقدم بودن در زمینة فنّاوری: «اما من می‌گویم در زمینة علم و فنّاوری، آن کاری را که ذهن بشر به آن دست نیافته است، آن را وجة همت قرار بدهید و دنبال بکنید؛ این طوری است که ما خط مقدم علم را شکسته‌ایم و یک قدم به جلو برداشته‌ایم. آن وقت می‌توانیم این را ادعا بکنیم؛ و این ممکن است» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 13/07/1385).

3. صاحب ذهن و فکر سازنده، پیچیده، فعال، پخته، کارامد، نظریه‌ساز، نفوذناپذیر و کارآزموده: «آنچه مردم از نیروی انتظامی متوقع هستند، چیست؟ مردم می‌خواهند نیروی انتظامی قوی و مقتدر باشد؛ هوشمند و پیچیده باشد؛ سالم و امین باشد؛ سریع و بهنگام باشد؛ مؤدب و اهل بیان و تفاهم با مردم باشد؛ این انتظارهای مردم از نیروی انتظامی ماست. شما در بخش‌های قابل‌توجهی این لیاقت و آمادگی را از خود نشان داده‌اید» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 15/07/1383).

4. تلاش برای یادگیری فنّاوری: «بروید دانش را -هر دانشی؛ علم و آنچه که بر علم مترتب می‌شود یعنی فنّاوری و توانایی‌های فراوان سرپنجة بشری- یاد بگیرید؛ اینها چیزهای لازمی است» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 15/07/1383)

انضباط و انسجام در فنّاوری

1. ایجاد هماهنگی در بخش‌های مختلف فنّاوری: «یکی از ضعف‌ها ناهماهنگی‌هاست؛ در بخش‌های مرتبط با دانش و علم و فنّاوری، بایستی هماهنگی کامل به‌وجود بیاید» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 5/6/1387).

2. حرکت بر اساس گفتمان فنّاوری: «امروز یکی از پایه‌ای‌ترین گفتمان‎های کنونی کشور ما باید گفتمان پیشرفت علم و فنّاوری باشد؛ این بُرو برگرد ندارد» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 5/6/1387).

3. تسلط بر فنون روز: «تقویت ایمان، تقویت علم، تقویت فنّاوری، تسلط بر فنون روز، پیشاهنگ‌شدن در تولید علم، شکوفایی استعدادهای آحاد ملت و جوانان در رشته‌های مختلف- چه علوم انسانی، چه علوم طبیعی، چه انواع گوناگون علوم تجربی- همبستگی ملی و تقویت همدلی در میان مردم؛ اینهاست که می‌تواند یک ملت را تقویت کند» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 11/02/1384).

دانش‌محوری

1. مرجع علمی‌بودن در زمینة فنّاوری: «شما هدف را این قرار بدهید که ملت و کشور شما در یک دوره‌ای، بتواند مرجع علمی و فنّاوری در همة دنیا باشد» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 12/06/1386).

2. تکمیل‌کردن زنجیرة فنّاوری: «ما باید زنجیرة علم و فنّاوری را تکمیل کنیم که گاهی یک جاهایی از این زنجیره قطع شده است تا یک خط تولید واقعی درست بشود و علم بتواند از همة جهات به اهداف خودش برسد» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 12/06/1386).

3. انجام فعالیت‌های علمی در راستای تولید فنّاوری: «علمی که به فنّاوری تولید نشود، فایده‌ای ندارد و نافع نیست» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 1/1/1385).

4. اعتنا به اهمیت علم و فنّاوری: «انسان می‌بیند که هم توجه و انگیزه‌ها برای پیشرفت علم و اعتنا به اهمیت علم و فنّاوری بیشتر شده، هم جهت‌گیری‌ها با هدف‌های والای نظام جمهوری اسلامی هم‌خوان‌تر و منطبق‌تر شده است» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 5/6/1387).

راهبردمحوری

1. توجه به انتقال فنّاوری در قراردادها: «در همة معاملات خارجی‌ای که ما انجام می‌دهیم، انتقال فنّاوری را شرط کنیم. البتّه برادران ما در دولت به ما گفتند که ما این کار را کردیم و می‌کنیم؛ من تأکید می‌کنم و تکرار می‌کنم برای اینکه غفلت نشود.» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 01/01/1395).

2. ایستادگی مقابل دشمن با فنّاوری قوی: «دنیای استکبار با وجود چنین نظامی مخالف است. این مخالفت‌ها و موذی‌گری‌ها ادامه هم خواهد داشت؛ ولی تنها راه علاج عبارت است از قوی‌شدنِ با ایمان، قوی‌شدنِ با علم، قوی‌شدنِ با فنّاوری، قوی‌شدنِ با ارتباطات اجتماعی، پیوندهای ملی و همبستگىِ حقیقىِ آحاد ملت با یکدیگر.» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 11/02/1384).

3. بهره‌گیری از تجربیات و یافته‌های دیگران: «نیروی انتظامی باید با استفاده از تجارب دیگران و بهره‌گیری از ابتکارات داخلی و شناسایی صحیح وضعیت جامعه، برنامه‌ریزی علمی و دقیقی انجام دهد و با جدیت و تلاش مستمر برای ارتقای بیش از پیش و حل مشکلات گام بردارد» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 15/07/1383).

ج) قوانین، بخش‌نامه‌ها، آیین‌نامه‌ها

امین‌بودن و صلاحیت‌داشتن

1. امین مردم بودن: «افرادی که نمی‌توانند امین مردم باشند و صداقت را رعایت کنند آنها را شناسایی کنید و برخورد قانونی کنید ملاک هم برای درست و بد عمل کردن، مرز قانون است» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 07/12/1381).

2. صلاحیت داشتن قانون‌گذار: «با آن کسانی که بناست برای این کشور قانون بنویسند، یعنی حرکت قوة اجرایی را و قوای عاملة کشور را ریل‌گذاری کنند و بگویند قطار دولت باید از این ریل عبور کند، در واقع سرنوشت کشور دست اینهاست. نمی‎شود هر کسی بدون صلاحیت‌های لازم در این مسند حساس بنشیند» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 20/4/1386).

اغماض‌نکردن و انعطاف‌پذیری در قانون

1. برخورد مهربانانه انعطاف‌پذیری: «مهم‌ترین وظیفه نیروی انتظامی جمع‌کردن بین ایستادگی بر قانون و اجرای بدون تبعیض آن و برخورد مهربانانه با مردم و انعطاف در موارد لازم است» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 16/12/1383).

2. اغماض‌نکردن در قانون: «آن چیزهایی که در قانون واضح است، آن چیزهایی که در قانون وظیفة مجلس است- در قانون اساسی عمدتاً و در قانون عادی- مشخص است که چه چیزهایی است؛ اینها را باید کاملاً رعایت کنند و اغماض از آنها نکنند» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 2/12/1394).

شفاف‌بودن

1. بستن را‌ه‌های تقلب: «مقررات را بایستی شفاف کرد که جای توجیه و تبدیل و تعبیر و تأویل نباشد. راه‌های تقلب بسته بشود، جلوی کسانی که اهل سوءاستفاده از ظواهر قوانین هستند، گرفته شود» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 30/11/1385).

2. دوری جستن از توهم تکلیف شرعی: «موازین (شرعی و قانونی) را در تمام اقدام‌های اطلاعاتی رعایت کنید» (فرمان شمارة 92812/34/3/ ف ک، مورخ 4/4/1390)

قانون‌گرایی

1. پیگیری قانون: «بنده هم ممکن است اگر چنانچه در یک موردی بگویند «شما صلاحیّت نداری» ناراحت بشوم امّا آیا وقتی ناراحت شدیم بایستی جنجال بکنیم؟ انسان اگر ناراحت شد، اگر راه قانونی‌ای وجود دارد، باید به آن راه قانونی متوسّل بشود» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 2/12/1394).

2. جلوگیری از قانون‌شکنی: «همچنین پیشرفت در قانون‌گرایی و انضباط اجتماعی؛ که اگر ملتی دچار بی‌قانونی بشود، قانون‌شکنی بر ذهن و عمل مردم حاکم بشود، هیچ پیشرفت معقول و درستی نصیب آن ملت و کشور نخواهد شد» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 1/1/1388).

3. دورنزدن قانون: «یعنی اگر هرکس برای گذران زندگی و ضمناً آبادکردن محیط خود مجبور است تلاش اقتصادی داشته باشد، راه درست را انتخاب کند. غصب‌کردن، حرام‌خوری، دست‌اندازی به مال دیگران- به‌‌خصوص به اموال عمومی- از دستاورد عمومی مردم به نفع جیب خود استفاده‌کردن و احیاناً زرنگی‌هایی که علی‌الظّاهر در چارچوب قانون هم می‌گنجد، اما خود انسان می‌داند که باطن آن چقدر فاسد و تباه است، اینها خلاف تقوای اقتصادی است» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 5/5/1381).

4. فعالیت در چارجوب قانون: «ما هیچ وقت نگفتیم که اگر کسی فعالیت قانونی و مشروع بکند و ثروتی به‌دست بیاورد، از نظر شرع نامطلوب است. هیچ‌کس این را نگفته و نمی‌گوید؛ افرادی که دین را می‌شناسند و قرآن را می‌شناسند» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 30/11/1385).

د) سلسله مراتب

انضباط سازمانی

1. اعتماد به سلسله مراتب: «باید سلسله‌ مراتب‌ و حدود اداری‌ کاملاً محفوظ و هرکس‌ در جای‌ خود قرار بگیرد» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 29/1/1379).

2. جدی‌بودن در سلسله مراتب: «همچنین سازماندهی اداری و نظامی و سلسله مراتب فرماندهی و استحکام مدیریت و توانایی‌های علمی و رزمی و ابزار و سایر چیزهایی را که لازم است، باید جدی گرفت» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 19/4/1368).

3. نظم ظاهری و معنوی و داشتن انضباط فردی و سازمانی: «(از عناصر حفاظت اطلاعات) مراقبت کنید، خود اینها خطا نکنند، مثل دژبان که رفتار ظاهری عناصر نیروهای مسلح را کنترل می‌کند، البته اگر خود دژبان بخواهد خطا کند، واویلا!» (فرمان شمارة 92812/34/3/ ف ک، مورخ 4/4/1390).

4. نظم و انضباط ناشی از رعایت سلسله مراتب: «نظم‌پذیری، انضباط‌پذیری و اهتمام به سلسله مراتب و جدّی گرفتن فرماندهی و از این قبیل چیزهایی است که طبق تجربه چند هزار ساله بشر در نیروهای مسلّح، جزء لوازم حتمی این نیروهاست و حوادث و وقایع صدر اسلام هم به این معنا گواهی می‌دهد» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 7/7/72‌).

انسجام سازمانی

1. آمادگی در ناجا با حفظ سلسله مراتب: «فرماندة معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی) در پایان سخنانشان آمادگی نیروهای مسلح را در سایة نظم، انضباط، برنامه‌ریزی، سازماندهی و حفظ سلسله مراتب ممکن دانستند» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 29/11/1369).

2. پویایی سازمان اداری با رعایت سلسله مراتب: «باید سلسله‌ مراتب‌ و حدود اداری‌ کاملاً محفوظ و هرکس‌ در جای‌ خود قرار بگیرد» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 29/1/1379).

3. رعایت سلسله مراتب باعث انجام امور می‌شود: «می‌دانید وقتی که کار انجام می‌گیرد، با توجّه به سلسله مراتب این فرد مسئول تا آن پایین، شاید ده واسطه است: سیاست‌گذار هست، وزیر هست، معاون هست، مدیرکل هست، رئیس اداره هست تا می‌رسد به آن کسی که می‌خواهد به این پرونده عمل کند. هر کدام از اینها یک اراده‌اند. هر اراده‌ای هم تابع یک تفکّر، یک جهان‌بینی، یک مجموعة مصالح و مفاسد، یک امیال و یک خُلقیّاتی است. اینکه یک مدیر بتواند تمام این سلسله مراتب را زیر نظر خودش داشته باشد و خطا نکنند -که البته این کار لازم است؛ این همان چیزی است که من همیشه به اینها سفارش می‌کنم- کار بسیار دشواری است؛ اصلاً آسان نیست. اگر انسان وارد شد، مشکلِ کار را دید، آن وقت خیلی از قصورها را عذر می‌نهد» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 04/12/1377).

شایسته‌سالاری

1. تفویض اختیار انجام امور به افراد واجد شرایط: «فرماندهان باید عناصر خودشان را به رعایت اخلاق و دقت و عدم تخطی از حدود قانونی سوق دهند و با دادن اختیار عمل به آنان شیوه درست مدیریت را به دیگر افراد منتقل کنند؛ این وظیفة سنگین فرماندهان است در هر نقطه‌ا‌یی که هستند» (عقیدتی سیاسی، 1385: 175).

2. پرورش، تربیت و توانمندسازی نیروی‌های واجد شرایط برای پذیرش مسئولیت‌ها (کادرسازی): «...اگر در گذشته، در گوشه‌ای از کشور فرماندة فعالِ مؤمن پاکدامنی بود مردم در آن منطقه، از نیروی انتظامی زیر نظر آن شخص خشنود، بلکه به آن علاقه‌مند بودند» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 27/01/1371).

عدالت‌محوری

1. ارزیابی عادلانه از شخصیت افراد: «رعایت عدالت و انصاف در کنار سخت‌گیری‌های قانونی و حداکثر امانت» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 12/07/1382).

2. قضاوت دقیق، رعایت اعتدال و انصاف و عدالت‌محوری در انجام امور: «این ظرافت کار شماست، نه آسان‌گیری به معنای غفلت و نه سخت‌گیری به معنای قساوت و ظلم، این نباید باشد» (بیانات فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)، 08/09/1388).

3. داشتن مدیریت تعامل‌گرا و استفاده از خِرَد جمعی برای پیشبرد هدف‌های سازمانی: ترکیب نیروهای مسلح در کشور ما یک ترکیب منطقی و عالی است. ارتش در جای خود، سپاه در جای خود، نیروی انتظامی در جای خود؛ هرکدام با وظایف مشخص مشغول‌ کارند و محصول همة اینها عبارت است از امنیت کشور (عقیدتی سیاسی، 1385: 180).

پیشینة تحقیق: تنهایی، رفعت نژاد، مهدوی‌زاده (1394) در پی پاسخ به این سؤال که همدلی چه تأثیری در امنیت جمهوری اسلامی ایران دارد؟ پژوهشی را انجام داده و در این راستا بیانات معظم‌له مورد توجه قرار گرفته است. نوع تحقیق کاربردی است و محقق با استفاده از روش تحلیل محتوا، جهت‌گیری‌ها، نقاط تأکید و تحلیل رهبری در مورد نتایج همدلی و همزبانی مؤثر بر امنیت را دسته‌بندی نموده است. برای تعیین حجم نمونه از روش نمونه‌گیری هدفمند به تعداد 24 نفر استفاده شد. نتایج بیانگر آن است که: همدلی دولت و ملت با تقویت شاخصه‌های دفاع از تمامیت ارضی و حکومت اسلامی، استقلال کشور، ایجاد اقتدار درونی، رفاه عمومی، پیشرفت‌های بزرگ، یأس و ناامیدی دشمن، ایجاد امنیت، آسیب‌ناپذیری نظام، مصونیت کشور و کم‌شدن فشارها، عقب‌نشینی دشمن، اصلاح وضع مادی و اقتصادی، شکست‌ناپذیری در مقابل دشمنی‌ها، حل مشکلات اقتصادی و اخلاقی و فرهنگی و اجتماعی، لازمة پیشرفت، رشد، توسعة ملی و دفاع از ارزش‌های انقلاب در سطح جهان از طریق تأثیرگذاری بر مؤلفه‌های اصلی شکل دهندة امنیت، امنیت ملی کشور را تقویت خواهد نمود.

مشایخی (1394) پژوهشی با عنوان نقش مدیریت ریسک در مشارکت منابع انسانی با عرصه‌های همدلی و همزبانی دولت و ملت انجام داد. در آن معتقد بود، مشارکت منابع انسانی در قالب محرکی برای انگیزش و فرهنگ‌سازی در سازمان، مشارکت در جمع‌آوری اطلاعات ریسک، مشارکت در اجرای فرایند مدیریت ریسک پدیدار می‌شود. منابع انسانی به عنوان منبع ریسک تلقی می‌شوند و افراد و فرهنگ در برخی موارد بزرگ‌ترین منبع ریسک هستند، این ریسک‌ها به عنوان ریسک‌های نامشهود تلقی می‌شوند. مدیریت ریسک وظیفة آینده‌نگری را در ارزیابی، نظارت، افزایش کارایی و اثربخشی منابع مالی، مادی و انسانی بر عهده گرفته است.

همدلی و همزبانی با خود پیام اتحاد، مهربانی، جان‌فشانی و تشریک مساعی برای نیل به توسعه و پیشرفت کشور به همراه دارد. اگر می‌خواهیم به این نعمت بزرگ نایل شویم باید رویکرد و نیت دولت و ملت نسبت به یکدیگر خدمتگزاری، مجاهدت، بصیرت و خدمت باشد. اگر سبک زندگی دولتمردان همانند آحاد جامعة اسلامی باشد و مردم با چشمان خود ملاحظه نمایند که مسئول دولتی شیفتة خدمت است و نه تشنة قدرت، با او همدل و همزبان می‌شوند، محدودیت‌ها و مشکلاتش را درک می‌کنند و صبورانه و مجاهدانه او را در راه تحقق هدف‌هایش همراهی می‌نمایند (مشایخ‌بخش، 1394: 1).

الگوی مفهومی تحقیق

 

روش‌شناسی: تحقیق حاضر از نوع پیمایشی و روش کیفی (توصیفی- تحلیلی) است. همچنین با توجه به اینکه این تحقیق برای رفع نیازمندی‌های سازمان و نیروی انتظامی و بهینه‌سازی ابزارها، روش‌ها، اشیاء و الگوها برای توسعة همدلی و هم‍زبانی در ناجا مورد استفاده قرار می‌گیرد، از لحاظ هدف کاربردی است. محدودۀ زمانی تحقیق نیز سال 1396 است. جامعه آماری کلیه فرماندهان، مدیران، معاونین و جانشینان معاونت‌های ناجا هستند حجم نمونه به صورت تمام‌شمار است که تعداد 80 پرسش‌نامه توزیع و در نهایت 75 پرسش نامه جمع‌آوری گردید.

برای جمع‌آ‌وری اطلاعات مربوط به پیشینة تحقیق و ادبیات موضوع، از کتب و مقالات تخصّصی، پایان‌نامه‌های دانشجویی، پایگاه‌های اینترنتی، تارنما‌های مرجع مجله‌های علمی و غیره استفاده گردیده است. همچنین برای جمع‌آوری نظر اعضای جامعه آماری از پرسش‌نامه محقق‌ساخته حاوی چهار بخش متفاوت بهره‌برداری شده است. ضریب آلفای محاسبه شده از طریق نرم‌افزار Spss، Alpha =.91 است؛ بنابراین، می‌توان گفت که پرسش‌نامه تحقیق از پایایی کافی برخوردار است.

یافته‌های تحقیق

تحلیل آماری بعد اول تحقیق به تفکیک مؤلفه‌‌ها و گزاره‌‌ها با استفاده از آزمون رتبه‌‌ای فریدمن

تحلیل عاملی اکتشافی این بعد که شامل 10 مؤلفه است. بعد اول تحقیق به تفکیک مؤلفه‌‌ها و گزاره‌‌ها با استفاده از آزمون رتبه‌‌ای فریدمن انجام گرفت که مؤلفة تقوای فردی با بار عاملی 6.04 و ایثارگری با بار عاملی 5.96 در اولویت‌های اول قرار دارند یعنی برای ایجاد همدلی و همزبانی در بین کارکنان ناجا در بعد نیروی انسانی می‌بایست به ترتیب شاخص‌های مؤلفه تقوای فردی مانند «اعتقاد قلبی به خدای متعال و پایبندی به ارزش‌های دینی و اسلامی در همه امور» «خودمراقبتی و ورودنکردن به هرگونه فساد و آلودگی‌هـای اخلاقی- اجتماعی» «رعایت احکام اولیه و ثانویه در همة امور» «داشتن قناعت، مناعت طبع» و شاخص‌های ایثارگری مانند «شجاعت در دفاع از انقلاب، نظام و آرمان‌های جمهوری اسلامی ایران» «ازخودگذشتگی در انجام امور و تقدم منافع سازمان بر منافع شخصی» «اهمیت، خستگی‌ناپذیری و پشتکار در انجام امور» تقویت گردد.

تحلیل آماری بعد دوم تحقیق به تفکیک مؤلفه‌‌ها و گزاره‌‌ها با استفاده از آزمون رتبه‌‌ای فریدمن انجام گرفت که تحلیل عاملی اکتشافی این بعد شامل 4 مؤلفه است و به شرح ذیل است:

مؤلفة راهبردمحوری با بار عاملی 2.87 و مؤلفة نوآوری با بار عاملی 2.60 در اولویت‌های اول قرار دارند یعنی برای ایجاد همدلی و همزبانی در بین کارکنان ناجا در بعد فنّاوری اطلاعات و ارتباطات می‌باید به ترتیب شاخص‌های مؤلفة راهبردمحوری مانند «بهره‌گیری از تجربیات و یافته‌های دیگران» «ایستادگی مقابل دشمن با فنّاوری قوی» «توجه به انتقال فنّاوری در قراردادها» و شاخص‌های نوآوری مانند «صاحب ذهن و فکر سازنده، پیچیده، فعال، پخته، کارامد» «داشتن شجاعت در علم و فنّاوری» «خط مقدم بودن در زمینة فنّاوری، تلاش برای یادگیری فنّاوری تقویت گردد.

تحلیل آماری بعد سوم تحقیق به تفکیک مؤلفه‌‌ها و گزاره‌‌ها با استفاده از آزمون رتبه‌‌ای فریدمن انجام گرفت و تحلیل عاملی اکتشافی این بعد شامل 4 مؤلفه است به شرح ذیل است:

مؤلفه قانون‌گرایی با بار عاملی 2.67 و مؤلفه اغماض‌نکردن و انعطاف‌پذیری با بار عاملی 2.61 در اولویت‌های اول قرار دارند یعنی برای ایجاد همدلی و همزبانی در بین کارکنان ناجا در بعد قوانین، آیین‌نامه‌ها و بخش‌نامه‌ها می‌باید به ترتیب شاخص‌های مؤلفه قانون‌گرایی مانند «دور نزدن قانون» «جلوگیری از قانون‌شکنی» و «پیگیری قانونی» و شاخص‌های اغماض‌نکردن و انعطاف‌پذیری مانند «اغماض‌نکردن در قانون» و «برخورد مهربانانه و انعطاف‌پذیری» تقویت گردد.

تحلیل آماری بعد چهارم تحقیق به تفکیک مؤلفه‌‌ها و گزاره‌‌ها با استفاده از آزمون رتبه‌‌ای فریدمن انجام گرفت که تحلیل عاملی اکتشافی این بعد شامل 4 مؤلفه است و به شرح ذیل است:

مؤلفة عدالت‌محوری با بار عاملی 2.86 و مؤلفة انضباط‌ سازمانی با بار عاملی 2.66 در اولویت‌های اول قرار دارند یعنی برای ایجاد همدلی و همزبانی در بین کارکنان ناجا در بعد قوانین، آیین‌نامه‌ها و بخش‌نامه‌ها می‌باید به ترتیب شاخص‌های مؤلفة عدالت‌محوری مانند «قضاوت دقیق، رعایت اعتدال و انصاف در انجام امور» «داشتن مدیریت تعامل‌گرا و استفاده از خِرَد جمعی برای پیشبرد هدف‌های سازمانی» و «ارزیابی عادلانه از شخصیت افراد بر اساس عملکرد رفتاری آنان نه بر اساس شنیده‌ها و توهمات رفتاری» و شاخص‌های انضباط سازمانی مانند «اعتماد به سلسله مراتب» «نظم ظاهری و معنوی و داشتن انضباط فردی و سازمانی» و «نظم و انضباط ناشی از رعایت سلسله مراتب» و «جدی‌بودن در سلسله مراتب» تقویت گردد.

الگوی تحلیل عاملی تأییدی (الگوی آزمون شده): الگوی معادلات ساختاری تحقیق با عنوان «تبیین ابعاد، مؤلفه‌ها و شاخص‌های همدلی و همزبانی در ناجا براساس آراء و اندیشه‌های فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی) و اولویت‌بندی آنها»، با چهار متغیر مورد ارزیابی قرار گرفت که عبارت‌‌اند از:

  • · نیروی انسانی؛
  • · فنّاوری؛
  • · قوانین، آیین‌نامه‌ها و بخش‌نامه‌ها؛
  • · سلسله مراتب.

 

جدول رتبه‌‌ای (فریدمن) بعدهای تحقیق با توجه به بار عاملی

ردیف

بعد

بار عاملی

رتبه

1

بعد نیروی انسانی

2.98

اول

2

بعد سلسله مراتب

2.85

دوم

3

بعد قوانین، آیین‌نامه‌ها و بخش‌نامه‌ها

2.53

سوم

4

بعد فنّاوری

1.65

چهارم

 

جدول الگوی گستردة تحلیلی همدلی و همزبانی در ناجا براساس تدابیر و فرمان‌های فرماندهی معظم کل قوا‌(مدظله‌العالی)

همدلی

و

همزبانی

ابعاد

مؤلفه‌ها

شاخص‌ها

نیروی انسانی

ایثارگری

اهمیت، خستگی‌ناپذیری و پشتکار در انجام امور

ازخودگذشتگی در انجام امور و تقدم منافع سازمان بر منافع شخصی

شجاعت در دفاع از انقلاب، نظام و آرمان‌های جمهوری اسلامی ایران

عزت نفس

حضور مؤثر و تعیین‌کننده‌ در همة عرصه‌ها

داشتن صبر و حوصله در انجام کار و مأموریت‌های محول شده

تواضع و خضوع و کار را برای خدا انجام‌دادن

تقوای فردی

خود مراقبتی و ورودنکردن به هرگونه فساد و آلودگی‌هـای اخلاقی اجتماعی

داشتن قناعت، مناعت طبع

اعتقاد قلبی به خدای متعال و پایبندی به ارزش‌های دینی و اسلامی در همة امور

رعایت احکام اولیه و ثانویه در همة امور

خودسازی

و خودپایی

خودشناختی، خودباوری و خوداتکایی

داشتن وجدان کاری و روحیة تلاش و کوشش

پرهیز از غرور، خودپسندی و حس خودبرتربینی

الگو‌پذیری

و الگو‌سازی

رفتار مناسب با سایر همکاران بر اساس اخلاق اسلامی

روحیة امر به معروف و نهی از منکر در شکل‌دهی رفتار سازمانی

بصیرت و دشمن شناسی

دشمن‌شناسی و داشتن بصیرت سیاسی و قدرت‌تحلیل

انعطاف‌پذیری

داشتن روحیة انتقادپذیری و اصلاحی

روحیة انعطاف در شرایط جدید و گوناگون

تکریم ارباب

رجوع

حس اعتمادسازی به مراجعه‌کنندگان

تضییع‌نکردن حقوق دیگران واحترام‌گذاشتن به حقوق دیگران

امانت داری

ورودنکردن به حریم خصوصی دیگران

رازداری و بازگویی‌نکردن اسرار سازمانی

ابتکار عمل

بهبود مستمر عملکرد

ابعاد

مؤلفه‌ها

شاخص‌ها

فنّاوری

نوآوری

داشتن شجاعت در علم و فنّاوری

خط مقدم بودن در زمینة فنّاوری

تلاش برای یادگیری فنّاوری

صاحب ذهن و فکر سازنده، پیچیده، فعال، پخته، کارامد،

انضباط و انسجام در فنّاوری

حرکت بر اساس گفتمان فنّاوری

ایجاد هماهنگی در بخش‌های مختلف فنّاوری

تسلط بر فنون روز

دانش محوری

مرجع علمی‌بودن در زمینة فنّاوری

تکمیل‌کردن زنجیرة فنّاوری

انجام فعالیت‌های علمی در راستای تولید فنّاوری

اعتنا به اهمیت علم و فنّاوری

راهبرد محوری

توجه به انتقال فنّاوری در قراردادها

ایستادگی مقابل دشمن با فنّاوری قوی

بهره‌گیری از تجربیات و یافته‌های دیگران

قوانین، آیین‌نامه‌ها و بخش‌نامه‌ها

اغماض‌نکردن و انعطاف‌پذیری در قانون

برخورد مهربانانه و انعطاف‌پذیری

اغماض‌نکردن در قانون

صلاحیت دار بودن

امین مردم بودن

صلاحیت داشتن قانون‌گذار

شفاف بودن

شفاف‌سازی قوانین و بخش‌نامه‌ها

دوری‌جستن از توهم تکلیف شرعی

قانونگرایی

فعالیت در چارجوب قانون

پیگیری قانونی

جلوگیری از قانون شکنی

دور نزدن قانون

ابعاد

مؤلفه‌ها

شاخص‌ها

سلسله مراتب

انضباط

سازمانی

نظم و انضباط ناشی از رعایت سلسله مراتب

نظم ظاهری و معنوی و داشتن انضباط فردی و سازمانی

جدی‌بودن در سلسله مراتب

اعتماد به سلسله مراتب

انسجام سازمانی

پویایی سازمان اداری با رعایت سلسله مراتب

آمادگی در ناجا با حفظ سلسله مراتب

رعایت سلسله مراتب باعث انجام امور می‌شود.

شایسته‌سالاری

تفویض اختیار انجام امور به افراد واجد شرایط

پرورش، تربیت و توانمندسازی نیروی‌های واجد شرایط برای پذیرش مسئولیت‌ها (کادرسازی)

عدالت‌محوری

قضاوت دقیق، رعایت اعتدال و انصاف در انجام امور

ارزیابی عادلانه از شخصیت افراد بر اساس عملکرد رفتاری آنان نه بر اساس شنیده‌ها و توهمات رفتاری

داشتن مدیریت تعامل گرا و استفاده از خرد جمعی برای پیشبرد هدف‌های سازمانی

 

بحث و نتیجه‌گیری

نتایج این تحقیق نشان می‌دهد:

الف) بعد نیروی انسانی: از بین چهار بعد اشاره شده در این تحقیق؛ بعد نیروی انسانی در اولویت اول قرار دارد که این مهم نشان از ارتباط مستقیم فرمان‌ها و تدابیر فرماندهی معظم کل قوا در بعد مؤلفه‌ نیروی انسانی مانند (ایثارگری، عزت نفس، تقوای فردی، خودسازی و خودپایی، الگوپذیری و الگو‌سازی، انعطاف‌پذیری، تکریم ارباب‌رجوع، امانت داری، ابتکار عمل) با همدلی و همزبانی دارد.

ب) بعد سلسله مراتب: از بین چهار بعد اشاره شده در این تحقیق؛ بعد سلسله مراتب در اولویت دوم قراردارد که این مهم نشان از ارتباط مستقیم فرمان‌ها و تدابیر فرماندهی معظم کل قوا در بعد سلسله مراتب مانند (عدالت، محوری، شایسته سالاری، انسجام سازمانی، انضباط سازمانی) با همدلی و همزبانی دارد.

ج) بعد قوانین، آیین نامه‌ها و بخش‌نامه‌ها: از بین چهار بعد اشاره شده در این تحقیق؛ بعد قوانین، آیین نامه‌ها و بخش‌نامه‌ها در اولویت سوم قراردارد که این مهم نیز نشان از ارتباط مستقیم فرمان‌ها و تدابیر (قانون‌گرایی، شفاف‌بودن، صلاحیت‌دار‌بودن، اغماض‌نکردن و انعطاف‌پذیری) فرماندهی معظم کل قوا(مدظله‌العالی) با همدلی و همزبانی دارد.

د) بعد فنّاوری: از بین چهار بعد اشاره شده در این تحقیق؛ بعد فنّاوری در اولویت چهارم قرار دارد که این مهم نیز نشان از ارتباط مستقیم فرمان‌ها و تدابیر (راهبرد‌محوری، دانش‌محوری، انضباط و انسجام در فنّاوری، نوآوری) فرماندهی معظم کل قوا(مدظله‌العالی) با همدلی و همزبانی دارد.

با توجه به مطالب مطروحه در فصل چهار و مستند به پاسخ‌های دریافتی از طرف جامعه آماری، چهار بعد بر این تحقیق که مؤلفه‌ها و شاخص‌های آنها بر اساس فرمان‌ها و تدابیر فرماندهی معظم کل قوا(مدظله‌العالی) استخراج شده است در همدلی و همزبانی در ناجا نقش داشته؛ بدین معنا که کلیه ابعاد ارتباطی تأثیرگذار و اولویت‌دار در همدلی و همزبانی دارند.

پیشنهادهای تحقیق

پیشنهادهای حاصل از نتایج تحقیق

1. در بعد نیروی انسانی: «برنامه‌ریزی به منظور آموزش‌های علمی و عملی به کارکنان، ارتقای انگیزش به‌ویژه انگیزه‌های معنوی، ارتقای انعطاف‌پذیری کارکنان، توجه‌دادن افراد به خودسازی و خودپایی در همة امور، تقویت و ارتقای عزت نفس در کارکنان، افزایش توانایی آنان، نداشتن نگرش درست و مثبت نسبت به مسائل مختلف، داشتن بصیرت در خصوص دشمن‌شناسی، داشتن ابتکار عمل، الگو‌پذیری از افراد شایسته و کارامد و همچنین الگوسازی برای سایر افراد، تقویت ایثارگری و ازخودگذشتگی، داشتن تقوای فردی، عمل به تعهد سازمانی، امانت‌داربودن، تکریم ارباب‌رجوع، داشتن سبک مدیریتی مناسب» برای ایجاد و تقویت همدلی و همزبانی در ناجا بیش از گذشته امری لازم و ضروری است.

2. در بعد سلسله مراتب: برنامه‌ریزی به منظور «رعایت عدالت در ناجا، شایسته‌سالاری، انسجام سازمانی و انضباط سازمانی» برای ایجاد و تقویت همدلی و همزبانی در ناجا بیش از گذشته امری لازم و ضروری است.

3. در بعد قوانین، آیین‌نامه‌ها و بخش‌نامه‌ها: برنامه‌ریزی به منظور «قانونی عمل‌کردن، شفاف‌کردن قوانین، صلاحیت‌داربودن قانون‌گذار، اغماض‌نکردن و انعطاف‌پذیری در قوانین» برای ایجاد و تقویت همدلی و همزبانی در ناجا بیش از گذشته امری لازم و ضروری است.

4. در بعد فنّاوری: برنامه‌ریزی به منظور «راهبرد‌محوری، دانش‌محوری، انضباط و انسجام در فنّاوری و نوآوری)» برای ایجاد و تقویت همدلی و همزبانی در ناجا بیش از گذشته امری لازم و ضروری است.

احدی، محمد و علیرضا تنهایی (1395)، «الزام‌های همدلی و همزبانی دولت و ملت از منظر مقام معظم رهبری»، فصلنامه راهبرد دفاعی، سال 14، شماره 53، بهار 1395.##
بیانات مقام معظم رهبری مورخ، 01/01/1385.##
بیانات مقام معظم رهبری مورخ، 01/01/1394.##
بیانات مقام معظم رهبری مورخ، 02/02/1371.##
بیانات مقام معظم رهبری مورخ، 07/11/1377.##
بیانات مقام معظم رهبری مورخ، 09/02/1394.##
بیانات مقام معظم رهبری مورخ، 19/04/1379.##
بیانات مقام معظم رهبری مورخ، 27/01/1377.##
ترابی، یوسف (1394)، «کارکردهای همدلی و همزبانی مسئولان و کارکنان ساعس در ارتقای معنویت و اثربخشی سازمانی»، فصلنامه بصیرت و تربیت اسلامی، سال دوازدهم، شماره 34، پاییز 1394.##
تنهایی، علیرضا؛ صمد رفعت‌نژاد و مهدی مهدوی‌زاده (1394)، «نتایج همدلی و همزبانی دولت و ملت بر امنیت ملی»، فصلنامه امنیت پژوهی، سال چهاردهم، شماره 49- بهار 1394.##
خزائی‌پول، جواد و جعفر کیالاشکی (1394)، «تحلیل ارتباط خودکارامدی و شادکامی کارکنان با در نظر گرفتن نقش همدلی و همزبانی مطالعه موردی در شرکت‌های تعاونی»، همایش ملی چالش‌های مدیریت دولتی در ایران با رویکرد همدلی و همزبانی دولت و ملت،27 و 28 آبان.##
دهخدا، علی‌اکبر (1373)، لغت‌نامه دهخدا، تهران: انتشارات دانشگاه تهران.##
شعبانی‌نژاد، اسماعیل؛ سعید محمدپور و آویشن یزدانی (1394)، مبانی علمی و عملی همدلی و همزبانی، بی‌جا.##
کاظمی، بهزاد (1394)، «هدف‌ها، ابعاد و چالش‌های تحقق همدلی و همزبانی دولت و ملت»، فصلنامه میثاق، سال سوم، شماره 5، فصل بهار.##
مجموعه سخنرانی‌های مقام معظم رهبری(مدظله‌العالی) برگرفته شده از تارنمای اینترنتی به نشانی ww.khmenei. ir##
مشایخ‌بخش، فاطمه و سمیه مشایخ‌بخش (1394)، «نقش مدیریت ریسک در مشارکت منابع انسانی با عرصه‌های همدلی و همزبانی دولت و ملت»، همایش ملی چالش‌های مدیریت دولتی در ایران با رویکرد همدلی و همزبانی دولت و ملت،27 و 28 آبان.##
نادرزاده، نصرت‌اله و کیخسرو خجیر (1394)، «چالش‌های مدیریت دولتی در ایران با رویکرد دولت و ملت و همدلی و همزبانی»، همایش ملی چالش‌های مدیریت دولتی در ایران با رویکرد همدلی و همزبانی دولت و ملت،27 و 28 آبان.##
هاشمی، میثم و صفرعلی کوشکی (1394)، «فرهنگ و مدیریت جهادی و جلوه‌های آن در همدلی و همزبانی دولت و ملت»، همایش مدیریت دولتی در ایران با رویکرد همدلی و همزبانی دولت و مردم، 27 و 28 آبان.##